Nitelikli Dolandırıcılıktan Yargılanıyorum, Hapis Yatar mıyım?

Hakkında nitelikli dolandırıcılık suçundan soruşturma ya da dava açılan kişilerin aklındaki ilk soru genellikle aynıdır: “Hapis yatar mıyım?”
Bu soru son derece doğaldır; çünkü nitelikli dolandırıcılık, Türk Ceza Kanunu’nda ağır yaptırımlarla düzenlenen ve çoğu zaman ağır ceza mahkemelerinde görülen bir suç tipidir. Ancak her nitelikli dolandırıcılık dosyası otomatik olarak hapis yatılacağı anlamına gelmez.

Bu yazıda; nitelikli dolandırıcılığın ne olduğunu, hangi hâllerde hapis cezası gündeme geldiğini, cezanın infaz edilip edilmeyeceğini, etkin pişmanlık ve lehe ihtimalleri ve sürecin nasıl doğru yönetilmesi gerektiğini ayrıntılı şekilde ele alıyoruz.

Nitelikli Dolandırıcılık Suçu Nedir?

Dolandırıcılık suçu, bir kişiyi hileli davranışlarla aldatıp kendisine veya başkasına haksız menfaat sağlamaktır. Suçun bazı hâllerde daha ağır yaptırıma bağlanması ise nitelikli dolandırıcılık olarak adlandırılır.

Nitelikli dolandırıcılık, TCK m.158’de düzenlenmiştir ve örnek olarak şu hâlleri kapsar:

Kamu kurum ve kuruluşlarının zararına işlenmesi
Banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması
Bilişim sistemleri kullanılarak işlenmesi
Kendini kamu görevlisi, banka görevlisi gibi tanıtmak
Tacir veya şirket yöneticisi sıfatıyla güveni kötüye kullanmak

Bu hâllerin varlığı, suçun daha ağır ceza ile değerlendirilmesine neden olur.

Nitelikli Dolandırıcılığın Cezası Nedir?

Nitelikli dolandırıcılık suçunun cezası kural olarak:

3 yıldan 10 yıla kadar hapis
Adli para cezası

şeklindedir. Bazı nitelikli hâllerde alt sınırlar daha da yükselmektedir.

Bu noktada önemli bir husus şudur:
Mahkemenin verdiği ceza ile fiilen cezaevinde yatılacak süre aynı şey değildir.

Nitelikli Dolandırıcılıktan Yargılanıyorum, Hapis Yatar mıyım?

Bu sorunun cevabı dosyaya göre değişir. Şu kriterler belirleyicidir:

Verilecek cezanın süresi
Sanığın sabıkasız olup olmadığı
Etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanıp uygulanmadığı
Mahkemenin takdiri indirim yapıp yapmadığı
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) veya erteleme ihtimali

Yani her nitelikli dolandırıcılık davası zorunlu olarak cezaevine girileceği anlamına gelmez.

Etkin Pişmanlık Hapis Yatmayı Engeller mi?

Nitelikli dolandırıcılık suçlarında etkin pişmanlık, son derece kritik bir konudur. Etkin pişmanlık hükümleri uygulanırsa:

Ceza ciddi oranda indirilebilir
Bazı durumlarda hapis cezasının infazı engellenebilir

Ancak etkin pişmanlık:

Belirli şartlara bağlıdır
Zamanında uygulanmalıdır
Dosyaya göre stratejik olarak değerlendirilmelidir

Bu nedenle etkin pişmanlık konusu, mutlaka İzmir ceza avukatı veya İzmir ağır ceza avukatı tarafından dosya özelinde ele alınmalıdır.

Sabıkasız Olmak Hapis Yatmayı Etkiler mi?

Evet. Sanığın sabıkasız olması, mahkeme tarafından lehe değerlendirilir. Sabıkasızlık;

Takdiri indirim
HAGB ihtimali
Cezanın ertelenmesi

gibi sonuçlar doğurabilir. Ancak nitelikli dolandırıcılık suçlarında, cezanın alt sınırı yüksek olduğu için her dosyada bu ihtimaller otomatik olarak uygulanmaz.

Nitelikli Dolandırıcılıkta HAGB veya Erteleme Olur mu?

Uygulamada en çok sorulan sorulardan biri de budur. Kısaca:

Verilen ceza 2 yılın altına düşerse, HAGB veya erteleme gündeme gelebilir
Ceza bu sınırların üzerinde kalırsa, bu ihtimaller ortadan kalkar

Bu nedenle savunmanın amacı çoğu zaman:

Suç vasfının değiştirilmesi
Nitelikli hâlin oluşmadığının ispatı
Cezanın alt sınıra çekilmesi

yönünde olur.

Nitelikli Dolandırıcılık Dosyalarında En Sık Yapılan Hatalar

Uygulamada sıkça karşılaşılan hatalar şunlardır:

Suç vasfının hiç tartışılmaması
Etkin pişmanlık ihtimalinin göz ardı edilmesi
Avukatsız ifade verilmesi
Dosya kapsamı tam bilinmeden savunma yapılması
Hapis yatma korkusuyla acele ve yanlış adımlar atılması

Bu hatalar, dosyanın telafisi zor biçimde aleyhe sonuçlanmasına neden olabilir.

Nitelikli Dolandırıcılıkta Avukatın Önemi

Nitelikli dolandırıcılık davaları;

Teknik
Belgeli
Delil yoğunluğu yüksek

dosyalardır. Bu nedenle savunma;

Suçun unsurlarını
Nitelikli hâlin gerçekten oluşup oluşmadığını
Delillerin hukuka uygunluğunu

ayrıntılı şekilde irdelemelidir.

Bu noktada İzmir avukat, İzmir ceza avukatı ve özellikle İzmir ağır ceza avukatı desteği, hapis yatılıp yatılmayacağını doğrudan etkileyen sonuçlar doğurabilir.